Showing 25 Result(s)

Jak opowiedzieć wojnę, nie tracąc z oczu człowieka? Recenzja książki “Monte Cassino 1944. Pięć miesięcy piekła we Włoszech” Jamesa Hollanda

W polskiej pamięci Monte Cassino ma niezwykle mocną siłę oddziaływania. Nazwa niemal automatycznie uruchamia kilka obrazów: klasztor na szczycie wzgórza, biało-czerwoną flagę, żołnierzy Andersa, maki na zboczach i pieśń Feliksa Konarskiego. W tym narodowym skrócie bitwa zaczyna się właściwie wtedy, kiedy do walki wchodzi 2. Korpus Polski, a kończy 18 maja 1944 roku, kiedy patrol …

PRL w gabinecie osobliwości

Jest taki sposób opowiadania o PRL, który narodził się długo po upadku komunizmu. Składają się na niego obrazy wywołujące pewnego rodzaju sentymentalną tęsknotę, jak zakupy w Pewexie, wyjazdy na wakacje maluchem, meblościanka w każdym domu, pomarańcze z Kuby na święta i kilka seriali odtwarzanych dziś z mieszaniną nostalgii i pobłażliwości. Im dalej od 1989 roku, …

Lepiej przestrzelić z ambicji niż trafić w przeciętność. „Utajony Front Objazdowy” Lucyny Grat

„Utajony Front Objazdowy” Lucyny Grad to powieść ambitna, żywa i odważna, która wyraźnie pokazuje, że autorka ma własny głos i nie boi się ryzyka formalnego. Autorka proponuje rozwiązanie znacznie bardziej ryzykowne niż klasyczna powieść historyczna i – co warto podkreślić – bardziej ambitne. Największą wartością powieści jest świeżość: nie tylko pomysłu, ale też sposobu myślenia …

Głód, który rodzi demony. Recenzja powieści “Zwinka. Opowieść o głodzie” Bartosza Matkowskiego

Bartosz Matkowski w Zwince. Opowieści o głodzie podejmuje temat, który łatwo sprowadzić albo do suchej rekonstrukcji historycznej, albo do katalogu okrucieństw: przymusową kolektywizację, rozpad ukraińskiej wsi i katastrofę Wielkiego Głodu. Wybiera jednak rozwiązanie znacznie bardziej ryzykowne. Łączy powieść historyczną z folk horrorem, opowieścią inicjacyjną i apokaliptycznym mitem, w którym realne mechanizmy terroru stopniowo obrastają w …

Między historią wojskowości a historiozofią cywilizacji. O „Mieczu i bułacie” Raymonda Ibrahima

W historiografii relacji między światem islamu a chrześcijańskim Zachodem od wielu lat ścierają się dwie przeciwstawne tendencje. Pierwsza podkreśla wielowiekową wymianę kulturową, gospodarczą i intelektualną, wskazując na przestrzeń współpracy oraz przenikania się cywilizacji. Druga akcentuje przede wszystkim wymiar konfliktu, traktując dzieje obu wspólnot jako historię nieustannej rywalizacji militarnej i religijnej. Raymond Ibrahim w książce Miecz …

Historia, pamięć, wyparcie. O “Dziadach i dybukach” Jarosława Kurskiego

Są książki rodzinne, które pozostają wyłącznie prywatnym archiwum wspomnień. Zdarzają się też takie, które wykorzystują historię rodziny jako soczewkę skupiającą doświadczenie całych pokoleń. Dziady i dybuki Jarosława Kurskiego należą zdecydowanie do tej drugiej kategorii. To jedna z najbardziej ambitnych polskich książek non-fiction ostatnich lat – monumentalna opowieść o pamięci, asymilacji, polsko-żydowskiej tożsamości, ziemiaństwie kresowym, wojnie …

Królowa wychodzi z cienia. „Sonka. Ostatnia żona Jagiełły” Doroty Pająk-Pudy

Sonka. Ostatnia żona Jagiełły Doroty Pająk‑Pudy wpisuje się w nurt beletryzowanych biografii królowych i księżniczek późnego średniowiecza, który autorka rozwija konsekwentnie od debiutanckiej powieści o Elżbiecie Rakuszance. Tym razem podejmuje próbę przywrócenia Zofii Holszańskiej należnego miejsca w dziejach, a robi to w sposób interesujący zarówno dla miłośników powieści historycznej, jak i czytelników szukających opowieści o …

Między ambicją a niedosytem. Krytyczne spojrzenie na „Ziemianki” Marty Strzeleckiej

Po spektakularnym sukcesie Chłopek Joanny Kuciel-Frydryszak polski reportaż historyczny wszedł w nową fazę zainteresowania historią kobiet z niższych warstw społecznych. W ten trend wpisują się Ziemianki. Co panie z dworów łączyło z chłopkami Marty Strzeleckiej – książka, która miała pokazać drugą stronę społecznej układanki, dostrzec historię kobiet nie z perspektywy chaty, lecz dworu. To publikacja …

Historia nie potrzebuje bohaterów. O “Śmiałym” Elżbiety Cherezińskiej

Śmiały Elżbiety Cherezińskiej to powieść historyczna, która wyraźnie wykracza poza ramy gatunkowej rekonstrukcji dziejów. Autorka nie tyle opowiada historię Bolesława Śmiałego, ile bada mechanizmy powstawania władzy, mitu i zdrady – zarówno w wymiarze politycznym, jak i symbolicznym. To proza, która traktuje historię nie jako zamknięty zbiór faktów, lecz jako pole narracyjnego konfliktu. Jednym z największych …

Mariusz Samp -“Szach mat. Jak umierali władcy Rosji”

Mariusz Samp, doktor historii, pisarz i publicysta, autor kilkunastu książek, prowadzi popularny portal „przezwieki”, na którym przybliża meandry polskiej i powszechnej historii. Najnowszą książkę – “Szach mat. Jak umierali władcy Rosji” poświęcił ostatnich chwilom życia rosyjskich władców: od Iwana Groźnego po Stalina. Książka Mariusza Sampa charakteryzuje się solidną, uporządkowaną i czytelną strukturą, zamkniętą w kilkunastu …